Jenny Wen — Trưởng nhóm thiết kế Claude tại Anthropic, từng là Giám đốc thiết kế tại Figma (công cụ thiết kế hàng đầu thế giới) — vừa chia sẻ những trải nghiệm thực tế trên Lenny's Podcast. Và điều thú vị là: những gì cô nói không chỉ dành cho người thiết kế. Nó dành cho bất kỳ ai đang làm việc trong thời đại AI thay đổi luật chơi mỗi tháng.

Tôi đã nghe toàn bộ cuộc trò chuyện và tổng hợp thành 6 góc nhìn quan trọng nhất, sắp xếp theo 3 cấp độ: từ hiểu chuyện gì đang xảy ra, đến biết cách thích ứng, rồi đến dẫn dắt sự thay đổi.

Dù bạn làm thiết kế, quản lý sản phẩm, lập trình hay đơn giản là người quan tâm đến AI — bạn sẽ tìm thấy điều gì đó hữu ích ở đây.

Trước khi thích ứng, bạn cần hiểu tại sao mọi thứ đang thay đổi. Hai framework đầu tiên sẽ giúp bạn nhìn rõ bức tranh toàn cảnh.

Bạn có biết mô hình Double Diamond không? Đó là quy trình kinh điển mà hầu hết designer đều được dạy: phát tán → thu hẹp → phát tán → thu hẹp. Nghiên cứu trước, rồi định hướng, rồi khám phá giải pháp, rồi chốt phương án.

Jenny nói thẳng: quy trình đó "về cơ bản đã chết."

Nhưng ai giết nó?

Không phải AI giết nó. Tốc độ của kỹ sư giết nó. Khi một kỹ sư có thể mở 7 phiên Claude cùng lúc để xây dựng tính năng, thì designer không thể nào ngồi vẽ mockup rồi mới bàn giao được nữa. Thời gian phản hồi đã thay đổi từ tuần xuống giờ.

Jenny đã trình bày một bài nói chuyện tại Hatch Conference ở Berlin vào tháng 9/2025 với tiêu đề "Đừng tin quy trình thiết kế." Bài nói gây chấn động lớn. Nhưng chỉ 3-4 tháng sau, chính cô cũng thấy nội dung của mình đã lỗi thời — vì mọi thứ thay đổi nhanh hơn cả dự đoán.

Vậy thì designer bây giờ làm gì? Jenny chia công việc thiết kế thành 2 loại:

Jenny khuyên: "Tốt nhất là đừng chặn đường họ, hãy để họ tự do làm."

Đây là điều đáng suy nghĩ cho tất cả mọi người, không chỉ designer. Trong thời đại AI, người tạo ra giá trị không phải là người giữ cổng quy trình, mà là người biết khi nào cần buông tay và khi nào cần can thiệp.

Nếu Framework 1 cho bạn thấy "cái gì đã chết", thì Framework 2 cho bạn thấy "cái gì đang sống."

Jenny đưa ra một phép so sánh rất cụ thể về cách cô sử dụng thời gian trong ngày:

Vài năm trước:

Hiện tại:

Bạn đọc đúng rồi đấy. Người đứng đầu thiết kế Claude đang tự viết code.

Và cách cô phối hợp với kỹ sư cũng thay đổi. Thay vì nói "nút này không nên đặt ở đây", cô giải thích "tôi nghĩ cần có một nút ở đây, vì nghiên cứu người dùng cho thấy không phải ai cũng biết có thể dùng lệnh gợi ý để kích hoạt tính năng này."

Nói cách khác, giá trị của designer đã dịch chuyển từ "tạo ra sản phẩm trung gian" sang "giải thích tại sao."

Một chi tiết thú vị: có người trong Slack @ Claude để sửa một icon bị lệch, Claude tự sửa code và gửi lên, Jenny chỉ cần duyệt là xong. Thế giới đã thay đổi đến mức đó rồi.

Hiểu là một chuyện. Làm là chuyện khác. Hai framework tiếp theo giúp bạn biết cách hành động trong thực tế — dù bạn đang xây sản phẩm, ra mắt tính năng hay quyết định giao diện nên trông như thế nào.

Có một câu hỏi mà ai cũng thắc mắc: chatbot liệu có thay thế giao diện đồ họa truyền thống không?

Jenny cho rằng câu trả lời là cả hai sẽ cùng tồn tại.

Chat mở ra một cánh cửa khổng lồ — nó cho phép bạn giao tiếp với máy tính theo vô vàn cách khác nhau. Nhưng với những tác vụ cụ thể, giao diện truyền thống vẫn nhanh và trực quan hơn nhiều. Bạn vẫn thích nhấn vào một nút hơn là gõ câu lệnh "hãy bật chế độ tối cho tôi", đúng không?

Claude gần đây đã ra mắt một loạt tiện ích nhỏ — thời tiết, chứng khoán, trắc nghiệm — và người dùng rất thích. Vì con người vẫn muốn nhìn thấy giao diện, nhấn vào nó, tương tác với nó.

Xu hướng Jenny nhìn thấy:

Đây là khung tư duy hữu ích cho bất kỳ ai đang xây sản phẩm: đừng chọn phe chat hay GUI. Hãy nghĩ xem tác vụ nào phù hợp với hình thức nào.

Và Figma thì sao? Jenny vẫn dùng. Không phải vì hoài cổ, mà vì Figma vẫn làm tốt nhất hai việc: khám phá phát tán (đặt 8-10 ý tưởng lên bảng để so sánh) và tinh chỉnh thị giác (so sánh nhiều kiểu chữ, bố cục cạnh nhau). Code thì quá tuyến tính cho những việc này.

Câu chuyện Co-work là một bài học tuyệt vời về cách ra mắt sản phẩm trong thời đại AI.

Trên mạng, người ta truyền tai nhau rằng Co-work được làm trong 10 ngày. Jenny đính chính: 10 ngày là giai đoạn chạy nước rút cuối cùng, từ bản nội bộ đến bản phát hành. Trước đó, đội ngũ đã thử nghiệm rất nhiều — từ cách hiển thị danh sách công việc, đến hình thức câu hỏi đa lựa chọn, đến cách hướng dẫn người dùng hiểu kịch bản sử dụng.

Jenny mô tả quá trình đó: "Ý tưởng cứ quay đi quay lại, rồi đột nhiên đúng thời điểm, và mọi thứ có vẻ hiển nhiên đến mức không thể khác. Nhưng hành trình đến đó rất dài."

Khi ra mắt, Co-work chưa hoàn hảo. Nhưng đội ngũ tin rằng nó có giá trị thực sự và người dùng cần được trải nghiệm.

Điểm mấu chốt không phải là "ra mắt sớm." Điểm mấu chốt là điều gì xảy ra sau khi ra mắt:

Công thức niềm tin không phải là: ra mắt hoàn hảo. Mà là: ra mắt có giá trị + phản hồi nhanh + cải thiện liên tục.

Bạn có thể áp dụng framework này cho bất kỳ sản phẩm hay dự án nào — không nhất thiết phải là phần mềm.

Đây là cấp độ cao nhất. Không chỉ là thích ứng, mà là nhìn thấy hướng đi trước khi người khác nhìn thấy — và biết cách tìm ra những người có thể đi cùng mình.

Khi Lenny hỏi "bây giờ tuyển designer thì nhìn vào gì?", Jenny đưa ra 3 mẫu người mà cô tìm kiếm:

Mẫu 1: Hình vuông — Người giỏi đều

Không phải kiểu "biết tí tí đủ thứ" mà thực ra chẳng sâu gì. Đây là người đạt mức top 20% ở nhiều kỹ năng cùng lúc. Trong thời đại ranh giới vai trò ngày càng mờ — designer làm việc của PM, PM viết code, kỹ sư thiết kế giao diện — kiểu người này cực kỳ có giá trị. Jenny thừa nhận: rất hiếm.

Mẫu 2: T sâu — Chuyên gia đỉnh cao

Thanh dọc của chữ T dài hơn hầu hết mọi người — nằm trong top 10% ngành ở một lĩnh vực nào đó. Có thể là designer giỏi kỹ thuật đến mức gần như là nửa kỹ sư, hoặc là bậc thầy thiết kế thị giác, biểu tượng. Khi tất cả mọi người đều có thể dùng AI để làm ra thứ "tạm ổn", thì chuyên sâu mới tạo ra sự khác biệt.

Mẫu 3: Thợ thủ công trẻ — Người mới nhưng có chất

Sự trưởng thành vượt tuổi, học nhanh, không bị đóng khuôn bởi quy trình cũ. Jenny nói đây là mẫu người bị bỏ qua nhiều nhất, nhưng trong thời kỳ mọi luật chơi đang thay đổi, một tờ giấy trắng biết học nhanh có thể có lợi thế hơn người giàu kinh nghiệm nhưng đầy quy trình cũ.

Cô nhắc đến cộng đồng Socratica ở Đại học Waterloo — nơi sinh viên mỗi tuần gặp nhau, làm dự án rồi trình bày. Có người chế robot chạy bằng Claude, có người dán mắt hoạt hình lên xe buýt. Cái năng lượng "tôi cứ làm cái đã" đó chính là thứ giúp người ta nổi bật.

Framework này không chỉ dành cho nhà tuyển dụng. Nó cũng giúp bạn tự hỏi: mình đang ở mẫu nào, và muốn phát triển theo hướng nào?

Đây là framework tinh tế nhất, và cũng mạnh nhất.

Jenny mượn "Ma trận phát triển ý tưởng" của Evan Tana (đối tác tại South Park Commons) để mô tả cách cô tìm kiếm cơ hội. Ma trận có 2 trục:

Nếu cả người và ý tưởng đều dễ đọc, thì rất có thể đã có người khác đang làm rồi. Cơ hội lớn nhất thường nằm ở góc "ý tưởng khó đọc" — nơi người ta nhìn vào mà chưa hiểu, nhưng có năng lượng đang tụ lại.

Jenny kể một ví dụ thực tế: năm ngoái trong nội bộ Anthropic, có người làm một bản nguyên mẫu tên "Claude Studio" — giao diện rất dày đặc, phức tạp, xây trên một framework Agent nào đó. Lần đầu nhìn thấy, cô nghĩ "tôi không biết đây là cái gì."

Nhưng cô để ý rằng đội nghiên cứu và người dùng nội bộ cực kỳ hào hứng với nó. Cô không bỏ qua tín hiệu đó, mà chọn đào sâu. Và cuối cùng, những khái niệm cốt lõi từ bản nguyên mẫu đó — như framework Skills (dùng file Markdown hướng dẫn Claude thực hiện tác vụ) và giao diện hiển thị kế hoạch của Claude — đều được đưa vào thiết kế chính thức của Co-work.

Bài học ở đây: khi bạn thấy thứ gì đó mà bạn không hiểu, nhưng có người đang dồn năng lượng vào nó — đừng bỏ qua. Hãy tò mò.

Những người sáng tạo giai đoạn đầu thường không diễn đạt được rõ ràng vì sao họ hào hứng. Họ cần ai đó giúp chuyển năng lượng mơ hồ thành sản phẩm rõ ràng. Và người biết làm điều đó chính là người dẫn dắt.

6 framework trên không tách rời nhau. Chúng là các mảnh ghép trong cùng một bức tranh:

Và có một sợi dây xuyên suốt toàn bộ cuộc trò chuyện mà Jenny nhắc đi nhắc lại: phần khó nhất của việc xây phần mềm không phải là xây nó.

Phần khó nhất là khi bạn và đồng nghiệp tranh luận "tính năng này có nên làm không", "nên làm thành gì." AI có thể cho ý kiến tham khảo, nhưng quyết định và trách nhiệm vẫn thuộc về con người.

Giống như Claude có thể viết code cho kỹ sư, nhưng kỹ sư vẫn phải chịu trách nhiệm rằng đoạn code đó đúng và phù hợp với sản phẩm. Thiết kế và quyết định sản phẩm cũng vậy.

Jenny thừa nhận Claude hiện tại vẫn chưa đủ trình để được tuyển làm designer. Nhưng cô cũng nói "một năm qua tiến bộ rất nhiều." Khoảng cách đang thu hẹp — và không ai biết nó sẽ thu hẹp đến đâu trước khi kích hoạt một đợt thay đổi mới.

Nếu bạn đang tự hỏi mình nên làm gì sau khi đọc bài này, đây là vài gợi ý rất cụ thể:

Jenny kết thúc podcast bằng một câu nói nghe có vẻ đơn giản nhưng sâu sắc bất ngờ: "Mọi thứ là như vậy đó."

Nghe như chấp nhận. Nhưng trong một thế giới mà mọi thứ thay đổi liên tục, chính sự nhẹ nhõm đó cho bạn năng lượng để tiếp tục đi tới.

Thiết kế đã chết? Không. Quy trình thiết kế cũ đã chết. Và đó có thể là tin tốt nhất mà bạn nghe được hôm nay.

Lenny's Podcast — "Design processes are dead" | Jenny Wen (Design Lead, Anthropic) Ngày phát hành: 01/03/2026 Video gốc: https://www.youtube.com/watch?v=eh8bcBIAAFo

Về Jenny Wen: Design Lead phụ trách Claude tại Anthropic, hiện dẫn dắt thiết kế Claude Co-work. Trước đó là Giám đốc Thiết kế tại Figma, nơi cô chủ trì phát triển FigJam và Slides từ ý tưởng đến ra mắt. Từng giữ vai trò thiết kế cấp cao tại Dropbox, Square và Shopify.